Blog SportsWebinar > Nowinki > Ograniczenie FODMAPs w diecie matki a leczenie kolki niemowlęcej

Ograniczenie FODMAPs w diecie matki a leczenie kolki niemowlęcej

Kolka niemowlęca to jedna z najczęstszych dolegliwości okresu niemowlęcego, przejawiająca się nawracającymi epizodami płaczu oraz niepokoju, które nie są spowodowane chorobą organiczną. Zjawisko to dotyczy 15-40% niemowląt. Największe nasilenie objawów kolki niemowlęcej obserwuje się w wieku 4-6 tygodni i zwykle ustępuje samoistnie po 4-5 miesiącu życia.

Przyczyny kolki niemowlęcej

Etiologia kolki niemowlęcej nie została do końca poznana. Wśród potencjalnych przyczyn rozpatruje się niedojrzałość czynnościową oraz neurohormonalną przewodu pokarmowego, nieprawidłową technikę karmienia, nadwrażliwości pokarmowe, zaburzenia składu mikrobioty jelitowej, czy nadmierne wytwarzanie gazów jelitowych. W związku z niejasną patogenezą oraz możliwym udziałem szeregu różnych czynników, leczenie ma głównie charakter objawowy i ma na celu złagodzenie nasilenia kolki.

Rozpoznanie kolki niemowlęcej

Kryteria rozpoznania Zgodnie z definicją Kryteriów Rzymskich IV, rozpoznanie kolki niemowlęcej wymaga spełnienia 3 kryteriów:

  • objawy pojawiają się i ustępują <5 miesiąca życia
  • występują nawracające napady rozdrażnienia, niepokoju lub płaczu, rozpoczynające się i kończące bez określonej przyczyny, które nie poddają się leczeniu
  • nie stwierdza się objawów choroby organicznej (np. gorączka, zaburzenia wzrastania i rozwoju)

Kolka niemowlęca – leczenie

Choć w różnych źródłach można spotkać się z całym spektrum metod stosowanych w leczeniu kolki niemowlęcej, to w większości przypadków brakuje dowodów, które by potwierdzały skuteczność proponowanych interwencji. Wśród nich możemy wymienić m.in. profesjonalną poradę lekarską, techniki kojące (stosowanie smoczka, ciepła kąpiel, masaż brzucha), ograniczenie kontaktu dziecka z dymem papierosowym oraz usunięcie nadmiaru bodźców z otoczenia.
Inną, szczególnie pożądaną przez rodziców formą leczenia kolki niemowlęcej są rozmaite terapie dietetyczne. W przypadku kobiet karmiących piersią proponuje się okresowe wyeliminowanie z diety pokarmów silnie alergizujących. Z kolei u niemowląt karmionych mlekiem modyfikowanym można podjąć próbę stosowania hydrolizatów białka o znacznym stopniu hydrolizy, co w badaniach klinicznych przynosiło korzyści pod postacią łagodzenia objawów kolki.

Co ciekawe, wśród karmiących matek całkiem nierzadko można spotkać się z przekonaniem, iż ograniczenie przez nie spożycia produktów łatwo fermentujących łagodzi przebieg kolki u niemowląt. Czy teoria ta znajduje swoje wsparcie w badaniach klinicznych?

Redukcja FODMAPs w leczeniu kolki

W pierwszym z badań analizie poddano 18 matek karmiących piersią oraz ich dzieci z rozpoznaniem kolki niemowlęcej [1]. Matkom zapewniono dietę ubogą w FODMAPs przez okres 7 dni, przez ten czas kobiety były zaślepione charakterem diety interwencyjnej. Wyjściowe spożycie związków z grupy FODMAP wynosiło ~29,5g na dzień, zaś po wprowadzeniu diety ~5g na dzień.

Jak się okazało, już po zaledwie tygodniowym okresie interwencji, u niemowląt odnotowano znaczne skrócenie się czasu płaczu oraz rozdrażnienia (średnio o 73 minuty). Matki zgłosiły także poprawę wzorców zachowań oraz nawyków jelitowych u niemowląt. Nie zaobserwowano żadnych negatywnych skutków diety.

W drugim z badań, matkom karmiącym, których dzieci zmagały się z kolką niemowlęcą zapewniono 10-dniową dietę o niskiej podaży FODMAPs lub typową dietę australijską [2]. Pacjentki były losowo przydzielane do jednej z grup, zaś po okresie 10 dni kierowane były na dietę alternatywną. Końcowej analizie poddano 20 par matka-dziecko. Jak się okazało, dieta o niskiej zawartości FODMAP wiązała się z klinicznie istotnym skróceniem czasu trwania płaczu i rozdrażnienia związanego z kolką, w porównaniu do typowej diety australijskiej.

Podsumowując, istnieją pojedyncze dane wskazujące na potencjał zastosowania diety o niskiej zawartości FODMAP u karmiących matek w łagodzeniu objawów kolki niemowlęcej. Chociaż badania mają szereg ograniczeń, szybkość oraz wielkość osiągniętych w nich wyników jest imponująca i wskazuje na konieczność przeprowadzania dalszych badań.

H.Szajewska, A.Horvath. Żywienie i leczenie żywieniowe dzieci i młodzieży. Medycyna Praktyczna, Kraków 2017
[1] Iacovou, M., Mulcahy, E.C., Truby, H., Barrett, J.S., Gibson, P.R. & Muir, J.G. ( 2018) Reducing the maternal dietary intake of indigestible and slowly absorbed short‐chain carbohydrates is associated with improved infantile colic: a proof‐of‐concept study. J Hum Nutr Diet. 31, 256– 265

[2] Iacovou, M, Craig, SS, Yelland, GW, Barrett, JS, Gibson, PR, Muir, JG. Randomised clinical trial: reducing the intake of dietary FODMAPs of breastfeeding mothers is associated with a greater improvement of the symptoms of infantile colic than for a typical diet. Aliment Pharmacol Ther. 2018; 48: 1061– 1073.

Dodaj komentarz